Voor algemene informatie over het gehele StemUp programma met ASML kijk je op: https://junioriot.nl/stemup/
Junior IOT en het StemUp programma
ASML is in 2024 gestart met een StemUp–programma voor scholen, wat plaats gaat vindt in een straal van 35 km regio rond Veldhoven. Hierbij gaan scholen samen met een StemUp-coach nadenken over waar ze willen staan in 2030 op het gebied van STEM onderwijs, en met welke maatschappelijke uitdagingen ze graag de verbinding maken. Dit dient voor de deelnemende scholen de basis om een keuze te maken uit verschillende StemUp-leerprogramma’s die worden aangeboden. Programma’s waarin alle leerlingen in het eerste en tweede jaar van het voortgezet (speciaal) onderwijs STEM in de praktijk mogen brengen en hun talenten en interesse in Techniek & Wetenschap kunnen laten zien.
Tijdens de StemUp -pilot in 2024 en 2025 werken FutureBites, Junior IOT Onderwijs, de Maakotheek, de Ontdekfabriek en de StemUp coaches actief samen met de scholen om inspirerende STEM-programma’s in de regio Veldhoven te realiseren.
Junior IOT
De StemUp-coach kan samen met de betrokken school de keuze maken voor het Junior IOT Makerspace programma. Het StemUp -programma van Junior IOT Onderwijs is opgebouwd rond de Makerspace, een compacte maakplek op school, met als doel de leerlingen onder begeleiding van een Junior IOT vakdocent kennis te laten maken met verschillende basisvaardigheden, zoals solderen, 3D-printen, veiligheid en samenwerken.
Het streven is dat de school en de leerlingen zich zelf het programma eigen maken, om bij te dragen aan een blijvende verankering van STEM in de school.
Impact realiseren met Junior IOT
Met het StemUp programma van Junior IOT Onderwijs willen we een blijvende impact realiseren. Deze impact binnen jullie school, en vooral bij de betrokken jongeren willen we bereiken middels een mooie opeenvolgende workshop serie:
- Solderen & Electronica
- 3D Ontwerpen & 3D Printen
- Maken & Programmeren
Samen met de StemUp-coach maakt de school een keuze uit dit aanbod en de verschillende ondersteunings- en uitbreidingsmogelijkheden.

De inhoud van het programma
De inhoud van het programma geeft de leerlingen een beknopte route naar het zelfstandig kunnen werken in de Junior IOT makerspace. Hierbij activeren we de interesse in verschillende technologie onderwerpen, en ontdekken de leerlingen hoe ze zelf met de verschillende onderwerpen aan de slag kunnen.
Samen met de StemUp-coach stelt de school een passend traject samen vanuit de volgende onderwerpen:
- Electronica & Solderen: De leerlingen ervaren hoe ze zelf kleine electronicawerkjes maken. Veilig werken is belangrijk. Onze aanpak is gericht op het bevorderen van het zelf ontdekken en samenwerken bij de uitvoering. We werken in groepjes van twee. Afhankelijk van de school en de leerlingen kan deze workshops worden uitgesplitst in één of meer momenten:
- Introductie Electronica solderen: Batterij en lichtje ontdekken. Veilig en zelfstandig werken met de soldeerbout. Een eerste werkje maken. Samenwerken, elkaar helpen en een tweede werkje maken. Creatieve leerlingen maken eigen ontwerpjes. Snellere leerlingen werken op eigen snelheid verder volgens de voorbeelden van de website.
- Verder met iets ingewikkeldere werkjes. Meer creativiteit en ongemerkt ook meer eigen ‘engineering’.
- Verdiepingsmogelijkheden.
- Circuits op breadboard. Leerlingen ontdekken hoe ze zelf eenvoudige schakelingen maken op het breadboard. Klassen die klaar zijn voor extra uitdaging, volgen daarna iets ingewikkeldere concepten met de LDR en transistoren. We werken in groepjes van twee. Meestal plannen we alleen de eerste van deze workshops:
- Introductie Breadboard: Beknopte introductie hoe we van ledje en batterij overstappen naar Breadboard. De eerste schakeling wordt toegelicht. Leerlingen volgen op eigen snelheid de voorbeelden van de website. Snellere leerlingen maken schakelingen met potmeters, LDR’s en nog veel meer. Enkele leerlingen ontwerpen zelf wat ‘fantasie schakelingen’.
- Vervolgsessie: Leerlingen pakken op waar ze zijn gebleven. Door spelen en prutsen ontstaat nog wat meer eigen ontwerp. De voorbeelden worden wat uitdagender en geven ongemerkt een eerste ervaring met sensors en besturen.
- 3D ontwerpen: Leerlingen maken op toegankelijke wijze kennis met 3D ontwerpen. Er is ruimte voor meer uitdaging voor leerlingen die verder zijn. Onze aanpak is gericht op elkaar inspireren en samenwerken.
- Introductie 3D Ontwerpen: Leerlingen maken een inlog, en volgen een stappenplannetje voor het ontwerpen van een eigen sleutelhanger. Om de leerlingen niet af te leiden, wordt er nog niet gesproken over 3D printen.
- Vervolgsessie(s): Leerlingen ervaren dat er meer ontwerp stappenplannetjes beschikbaar zijn, die steeds verder gaan in het ontwerpen, en tegelijk globaler worden in de beschrijving. Afhankelijk van de school komen steeds meer leerlingen tot een eigen ontwerp.
- 3D printen: De leerlingen bedienen samen de 3D printer om hun ontwerpen uit te printen. Dit kunnen ze best zelf, en er ontstaat een behoefte om buiten de lessen verder te gaan.
- Introductie 3D Printen: Enkele leerlingen krijgen uitleg en leren hoe zelfstandig te printen. Andere leerlingen willen ook hun ontwerp printen en overleggen met de eerdere leerlingen.
- Vervolgsessie(s): Leerlingen maken iets ingewikkelder ontwerpen, en een aantal ontwerpen worden uitgeprint. Bij voldoende vaardigheid ontstaat de mogelijkheid om de leerlingen buiten onze lessen verder te laten gaan met printen. Dit in overleg met de school.
- Er kunnen meerdere sessies worden ingepland waarbij 3D Ontwerpen en 3D printen worden gecombineerd. Ontwerp opdrachten kunnen variëren van eenvoudige ‘sleutelhanger’ tot combinatie project ‘stoplicht’ en het heel moeilijke ‘dubbelwoord’. De school kan uiteindelijk zonder de Junior IOT vakdocent zelf doorgaan met deze workshops.
- Maken & programmeren: Binnen StemUp wordt deze workshop als pilot geïntroduceerd in schooljaar 2025/26. Vanuit de andere workshops hebben de leerlingen al een aantal vaardigheden opgedaan waarmee ze nu soepel verder kunnen met het maken en programmeren van eenvoudige electronica samenstellingen. Dit geeft een school de basis om zelf mooie vervolg projecten in te starten! Leerlingen werken in tweetallen.
- Programmeren 1 / Breadboard: Introductie workshop. Indien de leerlingen nog niet vaardig zijn met het breadboard, wordt eerst in het kort een stukje van de eerste stappen hiervan doorlopen. Dan gaan we aan de slag met blokjes programmeren. Het kunnen volgen van een beschrijving vanaf het scherm helpt de leerlingen om op eigen snelheid door de oefeningen te navigeren. Na een paar eerste oefeningen leren ze op het breadboard ook de ledjes programmeren die ze al kennen uit de eerdere workshops.
- Programmeren 2: In een vervolgsessie pakken de leerlingen op waar ze waren gebleven. Ze ontdekken hoe de potmeters, LDR’s en andere onderdelen uit de eerdere workshops een plek krijgen in hun programma’s. Ongemerkt werken ze op deze manier met sensors. Af en toe moeten ze nog wat kunnen solderen. Een enkele leerling komt misschien toe aan motors en de robot.
- Programmeren 3: Zeker als de leerlingen in de eerste sessie nog het breadboard hebben verkend, zal een derde sessie hen helpen om net wat meer voorbeelden af te kunnen maken. In de derde sessie zullen meer leerlingen elkaar helpen om zelf de rijdende robot te maken en te programmeren. Aan het eind van de workshop gaat alles weer uit elkaar 🙂
In het eerste lesjaar kunnen we de leerlingen een mooie introductie geven in deze onderwerpen. In het tweede en derde lesjaar geven we aan deze onderwerpen extra diepgang. Lees daarvoor ook de details op: https://junioriot.nl/vo/
